Wat betekent geluk in tijden van Corona?

We kunnen er niet om heen – het Coronavirus heeft ons leven en denken in de ban. “Social distancing” werd de norm buiten onze “bubbel”. Veel plannen voor 2020 vielen in het water; samenzijn met vrienden en familie, trouwfeesten, communiefeesten, verjaardagen, afstuderen, vakantie… moesten anders worden ingevuld, of uitgesteld voor onbepaalde tijd. Elke vorm van stabiliteit werd ingeruild voor onzekerheid… Hoe-, wat-, wanneer-, waar-vragen krijgen geen antwoord, enkel over de waaromvraag is iedereen unaniem: Corona! Kunnen we nog gelukkig zijn? Wat valt er te zeggen over geluk in tijden van Corona?

Ik ging op zoek naar boeken over geluk. Sinds de publicatie meer dan tien jaar geleden is het boek een klassieker geworden. De auteur is niemand minder dan de grondlegger van de positieve psychologie: Martin Seligman . Seligman is een van de meest gerespecteerde onderzoekers in het domein van positieve psychologie.  Naast Authenthic Happiness schreef hij ook The Optimistic ChildLearned Optimism and Flourish. Zijn meest recente boek, The Hope Circuit: A Psychologist’s Journey from Helplessness to Optimism, verscheen in 2018.

In dit artikel deel ik de belangrijkste conclusies uit zijn boek.

Op zoek dus naar wat het betekent, “authentiek geluk in tijden van Corona

Authentic Happiness verdiept zich in de wetenschap van “geluk” als menselijke emotie. Tot in de jaren 2000 toen het boek voor het eerst werd gepubliceerd, werd aan positieve emoties veel minder onderzoek gewijd dan aan negatieve emoties; Seligman brak met deze trend. Mede daardoor werd zijn boek meteen een bestseller.

Seligmans stijl leest gemakkelijk. De inhoud is toegankelijk, ook voor lezers die niet vertrouwd zijn met psychologie. Er worden verschillende vragenlijsten aangeboden, met mogelijkheden voor zelfreflectie en toepassing van de inhoud van het boek.  Dat vond ik wel een goede insteek, om op zoek te gaan naar wat het voor mij betekent, geluk, in tijden van corona. Doordat het boek uitgebreide referenties naar onderzoek bevat, nodigt het ook uit om verder (en dieper) te grasduinen in het onderwerp.

Positieve emoties dragen bij tot geluk

Tijdens het eerste deel van het boek “Positive Emotion” wil Seligman de lezers inzicht geven in wat positieve emotie is en waarom het zo belangrijk is voor onze gezondheid dat we aandacht besteden aan positieve emoties.

Twee bizarre voorbeelden springen eruit. Seligman verwijst naar een studie van essays geschreven door 180 nonnen die er dezelfde levensstijl en sociale afkomst op nahielden. Uit de studie bleek dat de nonnen die schreven over positieve gevoelens langer leefden. Een andere studie onderzocht de glimlach van studenten in jaarboeken universiteiten en toonde aan dat jonge vrouwen met een oprechte glimlach (Duchene-glimlach) gelukkiger werden dan hun jaargenoten met een gemaakte glimlach (Pan-Amerikaanse glimlach).

Geluk is het vinden van ‘betekenis’

Seligman leidt hieruit af dat authenthiek geluk te maken heeft met het vinden van ‘betekenis’ in blije en droeve momenten.  Authentiek geluk is volgens Seligman het vinden van je kracht. Als je eenmaal je sterke punten en kwaliteiten kent, zal veerkracht volgen, ongeacht welke uitdagingen je tegenkomt.

Seligman maakt daarmee onderscheid tussen “blijheid” en “geluk”. Positieve gevoelens die je kan beschrijven met “blijheid”  zijn beperkt in de tijd, terwijl positieve karaktertrekken of eigenschappen ‘terugkeren in de tijd en naar voor komen in verschillende situaties’.

Positieve eigenschappen zoals dankbaarheid, optimisme, altruïsme, humor en de kerndeugden (wijsheid, moed, liefde, menselijkheid, rechtvaardigheid, matigheid, spiritualiteit en transcendentie) maken een mens gelukkig.

Trauma’s uit het verleden bepalen de toekomst niet.

Seligman stelt ook dat de reden waarom mensen geloven dat het verleden de toekomst bepaalt, wordt beïnvloed door Freud, Darwin en Marx. Ook al zijn er aanwijzingen dat slechte ervaringen als kind kunnen leiden tot destructief gedrag als volwassene, dat is zeker niet steeds het geval. Seligman stelt dat vergeving de beste manier is om de impact van zulke gebeurtenissen in het verleden te verkleinen.  Daarnaast speelt ook optimisme een grote rol, vooral tijdens een fase van herstel of vergeving. 

Dit deel van het boek eindigt met verschillende manieren om met jezelf in discussie te gaan tijdens moeilijke momenten en methodes om méér geluk te ervaren.

Kracht en deugd leiden tot geluk

Het tweede deel van het boek bekijkt Seligman het verband tussen karakter en geluk. In de geschiedenis van de psychologie is er weinig onderzoek gedaan naar karakter, behalve via persoonlijkheidsonderzoeken. 

Hij legt uit waarom karakter in de wetenschap wordt onderschat en legt het verband tussen “ons karakter” en “onze sterke punten” Hoe kunnen we ons karakter kennen zonder onze sterke punten te kennen?  Seligman maakt het onderscheid tussen 6 deugden en 24 sterke punten. Hij stelt voor dat je je top 5 kwaliteiten zoekt om je vervolgens daarop te concentreren en deze verder te ontwikkelen.   Meteen moest ik denken aan de kerntalentenmethode van Danielle Krekels.

“Authentiek geluk komt door het identificeren en cultiveren van je meest fundamentele sterke punten en deze elke dag te gebruiken in werk, liefde, spel en ouderschap.”

Wat betekent gelukkig leven?

Seligman gebruikt het derde deel van het boek “In the Mansion of Life” om te antwoorden op de vraag: ‘Wat  betekent “gelukkig leven?’ Wat betekent geluk in tijden van Corona?

Misschien, zegt Seligman, is het de gewoonte om elke dag je “kerntalenten” te gebruiken?  Geluk heeft volgens Seligman weinig met geld te maken: in alle onderzoeken hebben keuzevrijheid en “flow” – het gevoel dat dingen bewegen” – veel meer invloed.

Conclusie: wat betekent geluk in tijden van Corona?

Over gelukkig leven zegt Seligman dat het,

‘Bestaat uit het verkrijgen van geluk door elke dag je sterke punten te gebruiken.  Zinvol leven voegt nog een component toe: je kernkracht gebruiken om kennis, kracht of goedheid door te geven. ‘

En nu jij?

Voeg Reactie Toe